آموزش صفر تا صد کشت و پرورش چغندر قند بهاره و پاییزه

Item: آموزش صفر تا صد کشت و پرورش چغندر قند بهاره و پاییزه
Rating: 5
Author: امیر حبیبی

: امیر حبیبی; کتب آموزشی کشاورزی و دامپروری

(2 votes, average 5 out of 5)

جهت آشنایی با روشهای علمی کشت و پرورش چغندرقند ، با ما تا انتهای این مقاله همراه باشید ، همینطور میتوانید جهت دانلود جامعترین بانک کتاب ها و جزوات آموزش کاشت و داشت و برداشت چغندرقند یا لبلبو ، به انتهای این صفحه مراجعه نمایید .

گیاهـان قنـدی عمـده در جهـان و همچنـین در ایران ، نیشكر و چغندرقند می باشند . چغندرقند که نوع بنفش تیره یا قرمز آن به نام لبو شناخته شده است ، نسبت به شرایط مختلـف محیطـی دارای سـازگاری نسبتا بـالایی اسـت و نسبت به سرما ، گرما ، شوری و خشكی تحمل خوبی دارد . با این حال برای رسیدن به بیـشینه عملكرد ، لازم است كه برای آن همانند دیگرگیاهـان زراعـی بهتـرین شـرایط رشـد فـراهم شود .

در این صفحه ، کاملترین بانک فایلهای آموزشی را درباره کشت چغندرقند ، روشهای آبیاری چغندرقند ، روشهای سم پاشی و مبارزه با آفات و بیماری ها و علفهای هرز چغندرقند ، کود دهی و تغذیه چغندرقند و نکات تخصصی دیگر ، در اختیار شما کاربران محترم وبسایت گسترش کارآفرینی ایران قرار میدهیم .جهت سهولت استفاده شما کاربران محترم ، ما این اطلاعات را در چند شاخه تخصصی به شرح زیر دسته بندی نموده ایم .

1 - آموزشهای مربوط به کاشت و داشت و برداشت چغندرقند که به شرح زیر میباشد :

انتخاب و آماده سازی زمین : با توجه به پیشینه كشتزار از نظر رعایت تناوب زراعی و همینطور آلودگی به نماتد به ویژه ریزومانیا ، در انتخاب زمین و كشتزار بایستی دقت لازم اعمال شود و نسبت به آماده سازی آن نیز اقدام شود .

مهمترین ویژگی های بستر مناسب كاشت چغندرقند شامل موارد زیر است :

سطح خاك تا حد امكان بدون بقایای گیاهی نپوسـیده باشـد .
لایه ی سخت در منطقه ای كه ریشه می تواند در آن نفوذ كند وجود نداشته باشد .
آب بتواند به آسانی به درون خاك نفوذ كند تا در شرایط بارندگی زیاد و یـا آبیـاری ، ایجـاد شرایط بی هوازی نکند .
ذخایر رطوبتی خاك بتواند تا حد امكان قسمتی از نیاز آبی را برای جوانه زنی ، سبز كـردن و رشد گیاه ( به ویژه ریشه ) تأمین کند .
تا حد امكان بستر بذر ، نرم و یكنواخت باشد .

آماده سازی بستر كاشت چغندرقند :

عملیات خاك ورزی برای تهیه بستر بذر می تواند شرایط خاك را تحت تأثیر قرار دهـد . عملیات خاك ورزی و زمان تهیه بستر كاشت در مناطق مختلف یكسان بوده و با توجـه به تنوع اقلیم ، بافت های متفـاوت خـاك ، میـزان و پـراكنش بارنـدگی در هـر منطقـه و ... نـوع عملیات خاك ورزی و فصل اجرای آن تعیین می شود .

از آن جا كه یكی از هدف های اصلی تهیه بـستر كاشـت چغندرقنـد بهبـود ویژگـی هـای فیزیكی خاك است لذا می توان راهكارهای زیر را مدنظر قرار داد :

الف) افزایش ماده آلی خاك :

این امر با استفاده از كود سـبز و گیاهـان پوشـشی ، كودهای دامی ، برگرداندن بقایای گیاهی به خاك و برقـراری تنـاوب مناسـب امكـان پـذیر است . با توجه به كمبود آب در بسیاری از مناطق خشك و نیمه خشك كشور ، كاشـت گیـاه تنها به منظور كود سبز در دوره آیش ، به رغم توصیه هائی كه میشود ، تاكنون مـورد اسـتقبال كشاورزان قرار نگرفته است .

ب) استفاده از زیرشـكن :

كـشت فـشرده در اراضـی كـشاورزی و اسـتفاده زیـاد از ماشینهای سنگین در زراعت ها باعث شده است كه در بسیاری از خاكهـا ، لایـه سـختی در منطقه توسعه ریشه چغندرقند ایجاد شود . اسـتفاده از زیرشكن در شرایط مناسب و به روش مطلوب میتواند لایه سخت را از بین ببرد .

ج) شخم زدن با گاوآهن برگـردان دار :

ایـن روش معمـولترین روش خـاك ورزی اولیه در زراعت چغندرقند است .

نمونه گیری خاك پیش از كاشت :

نمونه گیری خاك پیش از هرگونه عملیات آماده سازی زمین برای آگـاهی از آلـودگی به نماتد بایستی انجام شود . این نمونه از عمق 0 – 30 سانتی متری از كشتزار تهیه می شود . هـر چه شمار نمونه ها بیشتر باشد شناخت بیشتری از وضعیت خاك به دست می آید .

تناوب :

یكی از راهكارهای افـزایش حاصـل خیـزی خاك ، كـاهش آلـودگی زیـست محیطـی و افزایش عملكرد گیاهان زراعی ، استفاده از تناوب مناسب می باشـد . رعایـت نكـردن تنـاوب مناسب باعث از بین رفتن مواد آلی و شرایط مناسب خاك زراعی شده ، فرسایش خـاك را افـزایش داده و در نهایـت كـاهش عملكـرد چغندرقنـد در بـسیاری از منـاطق را بـه دنبـال خواهد داشـت .

تراكم كاشت :

تراكم مناسب و یكنواخت بوته در سطح كشتزار چغندرقند ، مهمترین عامـل دسـتیابی بـه عملكرد بالا و تضمین عملكرد قابل پذیرش در زراعت چغندرقند اسـت . اگـر همـه شـرایط اقلیمی ، محیطی و مدیریتی مناسب در یك كشتزار فراهم باشد ولـی تـراكم بوتـه در واحـد سطح و مهم تر از آن پراكندگی بوته ها در كشتزار ، یكنواختی مطلوبی نداشته باشد ، دسـت یابی به عملكرد بالا در چنین كشتزاری امكانپذیر نخواهـد بـود . هنگام كاشـت ، عمـق كاشـت ، آرایش كاشت و استفاده از بذركار مناسب از عامـل هـای مـوثر بـر ایجـاد تـراكم مناسـب و پوشش یكنواخت بوته در سطح كشتزار است .

تاریخ كاشت چغندرقند :

تاریخ كاشت به عنوان یكی از مهـم تـرین عامـل هـای زراعـی تولیـد بـه شـمار مـی رود و محققان باور دارند كه برای استفاده مطلوب از عاملهای محیطی مانند تشعشع ، گرمـا ، آب و نیز نهاده های زراعی ، یافتن بهترین تاریخ كاشت هر گیاه زراعی ، با توجـه بـه شـرایط محیطـی ضروری است .

تاریخ كاشت مناسب مناطق كشت بهاره :

كشت بهاره چغندرقند در مناطق مختلف نشان داده است كـه كاشـت درنخستین فرصت پس از سپری شدن سرمای زمستان ، حتـی در بعـضی از منـاطق در اواخـر زمستان هنگامی كه دمای خاك سه تا پنج درجه سلسیوس باشد ، اقدام بهینـه ای اسـت .

تاریخ كاشت مناسب مناطق كشت پاییزه :

چغندرقند در كـشت پـاییزه دارای دوره رویش طولانی تری بوده و میانگین عملكرد ریشه بیشتری در مقایـسه بـا كـشت بهاره تولید می كند . در كشت پاییزه افزون بر كاهش آسیب و زیان رسانی آفات و بیماری ها ، به علت استفاده از بارشهای آسمانی به صورت بارنـدگی هـای پـاییزه و زمـستانه بـازده مصرف آب نیز افزایش می یابد .

عمق كاشت :

عمق كشت با توجه به اندازه بذر ، چگونگی تهیـه بـستر و شـرایط رطوبـت خـاك ، متفـاوت است . در آماده سازی مناسب بستر ، عمق كاشت حدود 5/3-2 سانتیمتر است . عمق كاشـت در بهترین ارقام و با توان جوانه زنی بالا نیز نباید عمیقتر از 8/3 سـانتی متـری خـاك باشـد .

تراكم بوته و آرایش كاشت : در تراكم مناسب و توزیع یكنواخت بوته ها در سطح كمترین ، میزان رقابت برای كـسب نور و استفاده از آب ، هوا و مواد غذایی كاهش می یابد و گیاهان از نور و مواد غذایی بهـره بیشتری می برند . انتخاب تـراكم مناسـب بـرای گیاهـانی كـه از محـصولات ریـشه ای آن هـا استفاده می شود ، بسیار دارای اهمیت اسـت ، از سـویی پراكنـدگی بوتـه هـای چغندرقنـد ، از مهمترین عاملهای موثر بر كیفیت ریشه های ذخیره ای میباشد .

یكی از مهمترین چالشها در زراعت چغندرقنـد در ایـران ، پـایین بـودن تـراكم بوتـه و نـا یكنـواختی پوشـش ایـن گیـاه در سـطح كـشتزار اسـت . پـایین بـودن تـراكم بوتـه باعـث كاهش بهره وری نهاده ها و كاهش عملكرد كمـی و كیفـی خواهـد شد .

ماشینهای كاشت :

ماشینهای كاشت مختلف برحسب چگونگی كاربردشان سه دسته كلی تقسیم میشوند :

خطی كارها :

خطی كارها برای ایجاد ردیفهای معیـن از گیاهان ، بـذرها را به طور تـصادفی و پیوسـته درون شیارها قرار می دهند .

درهم پاشها :

درهم پاش ها به طور تصادفی بـذر را روی سـطح خـاك پخـش مـی كننـد .

ردیف كارها :

تفاوت عمده ردیف كار با خطی كار آن است كه در یك ردیف كار ، هر واحـد ردیـف كار دارای مخزن مستقلی است و برای كاشت بذرهایی كه باید با فاصله بیشتری از یكدیگر كاشته شوند مانند آفتابگردان یا چغندر استفاده میشود .

انواع بذر چغندر فند و میزان مصرف آن :

در زراعت چغندرقند با زیرگونه ( جور ) های مختلف این گیاه زراعی ، از نظر درصد قنـد ، حجم ریشه ، شمار برگ ، زودرسـی و دیرسـی مواجـه هـستید . مهـم تـرین جور ( تیـپ ) هـای موجود و ویژگیهای شاخص زراعی آنها عبارت اند از : جور( تیپ ) E ، تیپ N یا معمولی ، ـ تیپ Z یا قندی ریشه ، تیپ ZZ ، بذر چند جوانه ای ( پلی ژرم ) ، بذر تك جوانه ای ( مونوژرم )

میزان بذر :

میزان بذر مورد نیاز در روش های مختلف كاشـت ، رقـم بـذر و شـرایط خـاك و آب و هوای منطقه ، متفاوت است . در زراعت سنتی حدود 20 تا 25 كیلوگرم و در زراعت ردیفی 8 تا 12 كیلوگرم بذر چند جوانه ای در هر هكتار نیاز دارید .

تنك كردن :

تنك كردن ، یكی از پرهزینه ترین مرحله های داشت چغندرقند است . بیـشترین عملیـات تنك كردن را در زراعت هایی كه از بذر های معمولی چند جوانه ای اسـتفاده شـده خواهیـد داشت و در زراعتی كه از بذرهای تك جوانه ژنتیكی استفاده شده كمتـرین عملیـات تنـك انجام میشود .

واكاری :

در صورت كمبود بوته چغندرقند در قسمت هایی از ردیفهای كاشت ، هر چه سـریعتر و بیشینه ، تا هنگام تنك كردن اولیه ، نسبت به واكاری و كاشت دوباره بذر به صـورت دسـتی در جاهای خالی اقدام كنید . توجه داشته باشـید واكـاری بـسیار پرهزینـه اسـت و اگـر قـسمت عمده كشتزار نیاز به واكاری داشته باشد این عمل مقرون به صرفه نخواهد بـود .

خاك دهی پای بوته ها :

در زراعت های ردیفی با استفاده از نهركن های كوچك یا پنجه غازی ها همراه بـا سـله شـكنی و وجین ، خاك بین خطوط كشت را به سمت پشته ها بریزید تا رشد و نمو ریشه ها افزایش یابد .

سله شكنی :

در اثر وجود سله ، در وهله اول مشكل بیرون آمدن جوانه ها پیش مـی آیـد و در مراحـل بعدی ریشه های چغندرقند برای تأمین آب و مواد غـذایی و توسـعه ریـشه بـا مـشكل جـدی روبه رو میشوند .

زمان برداشت :

در كشت بهاره ، برداشت چغندرقند ، در فصل پاییز پیش از سـرمای زمـستان بایـد انجـام شود . دوره برداشت از اوایل مهر تا آذرماه می تواند ادامه داشـته باشـد . در كـشت پـاییزه در مناطق گرمسیر برداشت از فروردین تا خرداد ماه انجام میشود .

2- روشهای برداشت چغندرقند شامل برداشت سنتی ، برداشت نیمه مکانیزه و برداشت مکانیزه بوده که به شرح زیر می باشد :

برداشت سنتی :

در این روش همه عملیات بیرون آوردن ریشه هـا از زمـین ، سـرزنی و بـارگیری آنهـا بـا دست انجام می شود . این روش در قطعه های كوچك و در زراعت های كرتی معمول است . برداشت با دست به دلیل هزینه زیاد كارگر و نیز طولانی شدن زمان برداشـت توصـیه نمـی شود .

برداشت نیمه مكانیزه :

دربرداشت نیمه مكانیزه عمل بیـرون آوردن ریـشه از خـاك بـا چغنـدركن یـك الـی 3 ردیفه و با استفاده از نیروی محركه تراكتـور در زمـان گاوروشـدن كـشتزار چغنـدر ، انجـام شود .

برداشت مكانیزه :

در این روش كلیه عملیات سرزنی ، چغندركنی و باركنی بـه صـورت جداگانـه یـا یكجـا با ماشین کمباین صورت میگیرد .

ماشینهای برداشت مكانیزه چغندرقند شامل موارد زیر میباشد :

ماشینهای برداشت كششی شامل سه تكه ( برگ زن+چغندركن+باركن ) ، دو تكه ( برگ زن+چغندركن و باركن ) ، كمباین كششی چغندرقند ، كمباین های كششی یك ردیف می باشد .
كمباین خودكششی چغندرقند

3 - آموزش روشهای مختلف آبیاری چغندرقند که برخی از سرفصلهای آن به شرح زیر میباشد :

تأثیر زمان قطع آبیاری روی درصد و عملكرد بذر چغندرقند
تأثیر زمان قطع آبیاری روی قوه نامیه بذر چغندرقند
زمان و میزان مناسب آبیاری مزرعه تولید بذر چغندرقند
آشنایی با روشهای آبیاری سطحی كرتی و نواری و نشتی
آبیاری در خاكهای شور

4 - آشنایی با آفات و بیماریها و علفهای هرز چغندرقند و روش های سم پاشی و مبارزه بیولوژیک با آفات که برخی از سرفصلهای آن شامل موارد زیر میباشد :

شناسایی و روش های کنترل آفات مهم چغندرقند مانند طوقه بره ها ، برگخوارها ، لیتا یا بید چغندرقند ، سرخرطومیها ، کک چغندرقند ، زنجرك چغندر قند ، شته ریشه چغندرقند ، مگس چغندرقند ، تریپس چغندرقند ، کرمهای مفتولی ، کنه دو نقطه ای ، شب پره گاما
شناسایی و روش های کنترل و مبارزه با بیماری های قارچی مهم چغندرقند مانند مرگ گیاهچه چغندرقند ، پوسیدگی ریشه چغندرقند پوسیدگی ریزوکتونیایی ریشه چغندرقند ، پوسیدگی های تر چغندر قند ، پوسیدگی ذغالی ریشه چغندر قند ، پوسیدگی ریزوپوسی ریشه چغندر قند ، پوسیدگی ریشه چغندر قند توسط ( ssp Fusarium )
شناسایی و مدیریت کنترل بیماری های قارچی مرتبط با اندام های هوایی چغندر قند مانند لکه گرد چغندر قند ، سفیدك پودری چغندر قند ، سفیدك داخلی چغندر قند ، گال زگیلی چغندر قند
شناسایی و بیماریهای مهم باکتریایی چغندرقند مانند پوسیدگی و نکروز آوندی باکتریایی چغندرقند ، بیماری سوختگی برگ چغندر قند
شناسایی و روش مدیریت نماتدهای مهم انگل چغندرقند مانند نماتد سیست چغندرقند ، نماتد سیست شبدر ، نماتدهای گره ریشه ، نماتدهای گره ریشه کاذب ، نماتدهای گرزی ، نماتدهای سوزنی ، نماتد ساقه و پیاز ، نماتد پوسیدگی سیب زمینی
شناسایی و مدیریت بیماریهای مهم ویروسی چغندرقند مانند بیماری پیچیدگی بوته چغندرقند ، بیماری ریشه ریشی ( ریزومانیا ) چغندرقند و سایر بیماریهای ویروسی خاکبرد چغندرقند
شناسایی و مدیریت بیماریهای ویروسی زردی چغندرقند مانند کلستروویروسهای عامل زردی ، لوتئوویروسهای عامل زردی ، بیماری موزائیک چغندرقند
شناسایی و روش های مدیریت علفهای هرز در مزارع چغندرقند مانند پنیرك ، پیچک ، تاج خروس ، تاجریزی ، توق ، جارو ، خارخسک ، خردل وحشی ، خرفه ، دیوکنف ، زلف پیر ، ساق ترشک ، سلمه تره ، گاوپنبه ، شیر تیغی ، هفت بند ، اویارسلام ، علف پشمکی ، چچم ، دم روباهی ، سوروف ، علف باغ ، قیاق ، سس

5 - آشنایی با کود و تغذیه در مزارع چغندرقند که به شرح زیر میباشد :

نیاز غذایی چغندر بر پایه آزمون خاك در اقلیمهای مختلف

علایم کمبود ازت و زمان و روش مصرف کود ازته

عناصر پر مصرف یا ماكروالمنت شامل موارد زیر می باشد :

نقش نیتروژن ، نشانه های كمبود نیتروژن ، برآورد نیتروژن مورد نیاز چغندرقند ، نقش فسفر ، نشانه های كمبود فسفر ، فسفر مورد نیاز چغندرقند ، نشانه های كمبود پتاسیم ، مقدار پتاسیم مورد نیاز ، نقش گوگرد ، نشانه های كمبود گوگرد ، مقدار گوگرد مورد نیاز

عناصر كم مصرف یا ریز مغذی ( میكروالمنتها ) شامل موارد زیر می باشد :

نقش بر در گیاه ، نشانه های كمبود بر ، روش مصرف بر ، غلظت بر در خاك و گیاه چغندرقند ، نقش آهن و نشانه های کمبود آن و غلظت آهن در خاك و گیاه چغندرقند ، روش مصرف آهن ، نقش روی و نشانه های کمبود آن ، غلظت روی در خاك و گیاه چغندرقند ، روش مصرف روی ، نقش منگنز در گیاه ، نشانه های كمبود منگنز ، روش مصرف منگنز ، غلظت منگنز در خاك و گیاه چغندرقند

نکته مهم : تمام سرفصل های بالا تنها گوشه ای از اطلاعات موجود در چند فقره از فایلهای قابل دانلود در این صفحه میباشند . سایر کتب و مقالات موجود در این صفحه نیز شامل هزاران صفحه اطلاعات کاربردی در زمینه ی کشت چغندرقند میباشند که به شکل میکرو طبقه بندی شده در اختیار کاربران سه ماهه و بالاتر وبسایت قرار گرفته اند .

:: دانلود فایل های کشت و پرورش چغندر قند بهاره و پاییزه

کاشت و داشت و برداشتآفات و بیماریهاآبیاریکود و تغذیهنکات تکمیلی

فايل‌ها:

ka - کتاب جامع راهنمای کاشت، داشت و برداشت چغندرقند پاییزه 202 صفحه

پنج شنبه, 08 آبان 1399 22:31