• 021-77869979
  • سفارش طرح توجیهی : 09120085240
  • این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید
  • 24/7

طرح توجیهی پرورش قارچ دکمه ای ⭐️ سال 1401 (pdf+word)

(1 vote, average 5 out of 5)

طرح توجیهی پرورش قارچ دکمه ای

جهت تهیه مطالعات بازار و طرح توجیهی پرورش و بسته دبندی قارچ دکمه ای ، با اطلاعات کاملاً به‌روز برای سال 1401 با فرمت Word و PDF و با گزارش‌گیری نرم‌افزار کامفار، جهت اخذ جواز تأسیس یا وام و تسهیلات بانکی، این صفحه را مطالعه نموده و سپس با ما تماس بگیرید. ضمناً در صورت تمایل می‌توانید طرح توجیهی آرشیوی و قدیمی تر پرورش و بسته دبندی قارچ دکمه ای را با فرمت PDF ، صرفاً جهت مطالعه، از انتهای همین صفحه دانلود نمایید .


✔️ قارچ دکمه ای ، پادشاه قارچ های خوراکی را بهتر بشناسیم !


قارچ دکمه ای (از جنس آگاریکوس) یکی از انواع قارچهای تازه خوارکی و پرورشی بوده که در حال حاضر درایران نیز پرورش داده می شود. قارچ دکمه ای به قارچی اطلاق می شود که به شکل دگمه بوده و از کلاهک نیمه کروی و پایه تشکیل شده است .

در زیر نیم کروی قارچ ، غشاهایی وجود دارد که اصطلاحاً به آن لامل گویند کلاهک قارچ دکمه ای تازه آماده به مصرف ، کاملاً بسته بوده به طوری که لامل های آن پیدا نیست.

ویژگی های قارچ خوراکی ( دکمه ای )

رنگ قارچ دکمه ای جنس آگاریکوس متناسب با رقم آن، سفید، کرم تا کرم متمایل به قهوه ای می باشد. این قارچ باید طعم خاص خود را دارا بوده و عاری از هر گونه بو و طعم خارجی باشد. از نظر شکل ظاهری، کلاهک قارچ دکمه ای تازه آماده به مصرف باید کاملاً بسته بوده به طوری که لامل های آن پیدا نباشد. 

اندازه کلاهک قارچ دکمه ای نباید از 5/6 سانتی متر تجاوز کند و طول پایه این نوع قارچ نباید از ضخامت کلاهک در راستای پایه تجاوز کند. 

زمان ماندگاری قارچ دکمه ای در شرایط مناسب نگهداری (در یخچال) حداکثر یک هفته می باشد. بافت قارچ دکمه ای باید سفت بوده و تحمل جابجا شدن و حمل و نقل را دارا باشد. قارچ آماده به مصرف باید تازه، سالم، تمیز و فاقد آفت باشد. 

ویژگی های قارچ دکمه ای جهت استفاده در کنسرو 

قارچ های مورد استفاده در تهیه کنسرو می بایستی سالم، تمیز و بدون عیب باشد. در تهیه کنسرو قارچ دکمه ای اگر از این قارچ به طور کامل استفاده شده است (دارای کلاهک و پایه) باید حتی المقدور قارچ ها از نظر کلاهک یک اندازه بوده و طول پایه چسبیده به کلاهک متجاوز از 10 میلی متر نباشد. 

در صورتی که قارچ دکمه ای بریده شده استفاده شده است (در این حالت قارچ کامل در جهت محور طولی در راستای پایه قطعاتی بریده می شود) ضخامت قطعات باید 6- 2 میلی متر بوده و در مقطع برش ها پایه مشخص باشد: 

  • رنگ طبیعی خود را دارا باشد.
  • بافت آن باید محکم و ترد باشد.
  • یک شکل، یک اندازه و عمدتاً از یک رقم باشند.
  • عاری از قارچ های صدمه دیده و یا لکه دار باشد.
  • باقیمانده سموم آفت کش در این فرآورده، نباید بیش از حد مجاز تعیین شده در استاندارد "حد مجاز باقیمانده آفت کش ها در محصولات کشاورزی" باشد

ارزش غذایی و اجزاء متشکله قارچ خوراکی دکمه ای

ارزش غذایی و اجزاء متشکله قارچ خوراکی دکمه ای

✳️ در یک کیلوگرم قارچ دکمه ای تازه ترکیبات شیمیایی ذیل با مقادیر ذکر شده وجود دارد: 

  • 920 – 900 گرم آب               
  • 60 – 45 گرم کربوهیدرات   
  • 12 – 8 گرم سلولز (خاکستر)
  • 5/0 – 27 گرم پروتئین        
  • 10 – 6 گرم املاح مختلف   
  • 3 – 1 گرم چربی (لیپید)   

✳️ ارزش غذایی قارچ دکمه ای

قارچ دکمه ای مملو از مواد پروتئینی مفید می باشند که قابل رقابت با پروتئین حیوانی بوده و از قدرت جذب بالایی برخوردار می باشد که این امر سبب گردیده هر روز اهمیت بیشتری به توسعه پرورش آن در دنیا داده شود. 

ارزش غذایی یک کیلوگرم قارچ خوراکی دکمه ای معادل 370 کالری است که شامل ویتامین های ذیل است: 

  • 85 میلی گرم ویتامین C   
  • 2 میلی گرم ویتامین 1B   
  • 2/58 میلی گرم ویتامین B کمپلکس
  • 17/0 میلی گرم ویتامین H   

✔️ مواد اولیه و فرایند پرورش و بسته بندی قارچ خوراکی ( دکمه ای )


مواد اولیه مصرفی در پرورش و بسته بندی 100 تن قارچ دکمه ای و تولید 500 تن کمپوست به قرار زیر میباشد :

  • کاه : 375 تن
  • کود مرغی : 185 تن
  • بذر: 15 تن
  • کود اوره : 15 تن
  • ملاس چغندر : 15 تن
  • گچ هیدراته : 28 تن
  • سموم : 1000 لیتر
  • ظروف یکبار مصرف نیم کیلویی : 105264 عدد
  • ظروف یکبار مصرف یک کیلویی : 52632 عدد
  • سلوفان : 3950 کیلوگرم
  • برچسب : 151520 عدد

✔️ مراحل پرورش و بسته بندی قارچ خوراکی ( دکمه ای )


مراحل پرورش و بسته بندی قارچ خوراکی

تولید مدرن قارچ های دکمه ای سیستمی کاملاً صنعتی شده است که شامل مراحل ذیل است: 

  • تولید و تکثیر بذر
  • تهیه کمپوست قارچ دکمه ای یا بسترمناسب برای کشت
  • مخلوط نمودن بذر یا کاشت تخم در کمپوست و شروع دوره نگهداری در سالن کشت قارچ
  • پوشاندن کمپوست قارچ با خاک
  • رشد میسیلیوم و خارج شدن قارچ از خاک و برداشت آن
  • تخلیه کردن کمپوست از سالن های کشت و ضدعفونی نمودن محیط کشت برای مرحله بعدی

از نظر زراعی، تولید قارچ دکمه ای برای اولین بار در قرن نوزدهم در حومه پاریس به صورت تجارتی درآمد.

در آنجا مشاهده گردید که قارچ ها را می توان به عنوان محصولات فرعی در مواد کمپوستی که جهت پرورش خربزه مصرف می شد، بدون نیاز به نور پرورش داد. در حال حاضر جهت تولید قارچ از گلخانه ها و پرورش گاه های سنتی برای ایجاد شرایط مطلوب محیطی جهت رشد استفاده می گردد. 

✳️ مراحل پرورش قارچ خوراکی (دکمه ای) به صورت مشروح در ذیل آمده است: 

1 - تهیه بذر  :

ابتدا دانه های گندم را در دیگ های مخصوصی می جوشانند و قبل از اینکه له شود، دانه های گندم را در بسته های کوچک پلاستیکی ریخته و جهت جلوگیری از هجوم میکروب های هوازی به دانه ، دهانه آن را با پنبه مسدود نموده و سپس به مدت دو ساعت با حرارت مخصوص در اتوکلاو استریل می کنند. 

سپس قارچ که در لابراتوار تهیه شده تلقیح می کنند و بسته های مذکور را پس از تلقیح در محوطه ای باحرارت ثابت حدود 25 درجه سانتی گراد به مدت سه هفته نگهداری می کنند که در این مدت میسیلیوم ها برروی دانه گندم رشد نموده و آماده کشت و مخلوط کردن با کمپوست می گردد.   

2 - تهیه کمپوست، تخمیر و پاستوریزاسیون  :

بستر (زیرانداز) اصلی کشت بذر قارچ، کمپوست می باشد. این بستر بایستی در شرایط مناسبی برای رشد میسیلیوم قارچ آماده گردد. این کار شامل تجزیه سلولز در ماده ای گیاهی می باشد. فرآیندی که "کمپوست شدن" نامیده می شود. 

در اکثر کشورهای توسعه یافته، ترجیحاً ماده اساسی کاه گندم است که به هیچ وجه نبایستی از جایگاه دامها تهیه نمود. کاه در ردیفهای طولانی (به دور از باران) با عرض و ارتفاع هر ردیف 2 متر انباشته شده و بعد جهت تخمیر شدن رهاسازی می شود تا ماده مطلوبی برای رشد میسیلیوم تولید گردد.

هدف ، تولید کمپوستی است که مرطوب است ولی تر نیست . وقتی کاه در دست مالانده می شود بایستی خرد شده و نبایستی هیچ گونه بوی آمونیاک وجود داشته باشد. به منظور دستیابی به این هدف لازم است که تخمیر کنترل شده ای انجام گیرد.

این امر شامل به کارگیری مواد زیر است : 

  • مقداری ازت ( اگر نسبت کربن به نیتروژن بیش از اندازه بالا باشد )
  • آب ( جهت حصول اطمینان از اینکه مقدار رطوبت کافی است )
  • گچ هیدراته ( کمپوست را از چرب شدن بیش از حد جلوگیری می نماید)

دو روش برای تولید کمپوست قارچ دکمه ای وجود دارد: 

  1. روش سنتی: در این روش توده ای از کاه هر هفت روز یک بار به مد ت 3 الی 4 هفته برگردانده می شود تا وقتی که به مرحله تجزیه کامل برسد.
  2. روش سریع: در این روش تمام مراحل تخمیر در یازده روز تکمیل می گردد.

بایستی مطئن بود که مواد مورد نیاز به مقدار لازم در شروع کار در محموله وجود دارند. این مواد عبارتند از آب ( به صورت رطوبت ولی نه بیش از اندازه اشباع شده ) ، کربوهیدرات قابل حل و نیتروژن. کربوهیدرات قابل حلی که در بیشتر اوقات مصرف می شود، ملاس می باشد. 

تحقیق نشان داده است که مقدار مطلوب ازت در کمپوست بایستی 5/1 الی 7/1 درصد (بر مبنای وزن خشک) باشد اگر اندازه ازت در مواد اصلی از این مقدار کمتر باشد، لازم است که به وسیله اضافه نمودن مواد غنی ازت دار از قبیل اوره یا کود مرغی کمبود مذکور را قبل از کمپوست شدن جبران نمود.

در هر دو سیستم مقادیر قابل توجهی از مواد کمپوست شده برای حصول اطمینان از به دست آمدن مخلوطی یکنواخت جابجامی شود. در برنامه کمپوست نمودن توده های مورد نظر، از لوازم ویژه ای جهت برگرداندن، مخلوط نمودن واصلاح مواد اصلی استفاده می گردد. 

بنابراین و بر مبنای موارد ارائه شده، کمپوست از اختلاط کاه ( کلش)، کودمرغی، اوره ( یا کود شیمیایی )، ملاس چغندرقند و گچ هیدراته که در شرایط خاصی تخمیر و سپس پاستوریزه گردیده ساخته می شود. 

از مخلوط کردن مواد زیر حدود 5/3 تن کمپوست قارچ دکمه ای به دست می آید: 

  • یک تن کاه گندم یا جو
  • 500 کیلوگرم کود مرغی
  • 40 کیلوگرم اوره
  • 70 کیلوگرم ملاس چغندر
  • 2500 لیتر آب

نحوه تهیه کمپوست بدین صورت است که مخلوط فوق به مدت 10 الی 15 روز در هوای باز نگهداری می شود تا آب کاملاً جذب کاه و کود مرغی شده و محیط مناسب برای رشد باکتریها جهت تخمیر و آماده سازی کمپوست ایجاد نماید. 

در طول این مدت به خاطر افزایش دما و در نتیجه از بین رفتن کمپوست، آنها را همه روزه مخلوط نموده تا ضمن رسیدن آن به دمای محیط، فعالیت باکتری میسر گردد. 

به محض رسیدن کمپوست به مرحله مورد نظر، جهت عاری ساختن آن از وجود عوامل ذره بینی آن را پاستوریزه می نمایند. این کار را هم می توان داخل ساختمانی که قارچ ها آنجا تولید می شوند انجام داد و یا اینکه داخل ساختمان ویژه ای که به همین منظور احداث شده و " اتاق حرارت پیک " نامیده می شود اجرا نمود. 

مراحل تخمیر در دو نوبت انجام و بعد از آن پاستوریزه کردن کمپوست، با حرارت توسط بخار تا حدود 60-50 درجه سانتی گراد (به مدت 8 تا 24 ساعت) انجام می گیرد. به طور دلخواه می توان این عمل را در زمانی که کمپوست داخل اتاق پرورش می باشد اجرا نمود که در این صورت همه موجودات در آن به یک بار از بین خواهند رفت.

با کم کردن درجه حرارت تا حدود 35 -  25 درجه سانتی گراد، کمپوست خنک و در فواصلمعینی آماده جهت کشت می گردد ( در این حالت اصلاً نبایستی بوی آمونیاک وجود داشته باشد ) که حدوداً ازابتدا تا آماده شدن، تقریب Ĥ 30 – 21 روز به طول می انجامد . 

اگر احداث تأسیسات حرارتی مقدور نباشد، جهت پاستوریزاسیون کمپوست می توان از مواد شیمیایی مناسب ( همچون برمیدمتیل که بسیار سمی است ) برای رسیدن به نتایج مشابهی استفاده نمود. 

قارچ دکمه ای در کمپوست

3 - کشت بذر قارچ دکمه ای در کمپوست :

کمپوست پاستوریزه شده را با میسیلیوم های قارچ که بر روی دانه ای گندم قرار گرفته اند مخلوط کرده و آنرا در بسترهایی به ضخامت حداکثر 25 سانتی متر قرار می دهند (در هر متر مربع بستر کشت حدود 750 گرم دانه (بذر) گندم آغشته به قارچ به کمپوست اضافه می نمایند) .

بعد از فشردن بستر کمپوست و متراکم کردن آن با حفظ درجه حرارت ثابت (45 درجه سانتی گراد) و رطوبت نسبی (90 -  85 درصد) آنها نگهداری و بعد از مدت حدود 2 الی 3 هفته، میسیلیوم های قارچ تمام کمپوست را فرا گرفته که در این زمان باید مرحله پوشاندن سطح آن توسط خاک استریل انجام گیرد. 

4 - پوشاندن کمپوست به وسیله خاک :

در این مرحله پس از استریل خاک مورد نظر، سطح بستر را به ضخامت 3 الی 5 سانتی متر می پوشانند که خاک مصرفی باید علاوه بر اینکه قدرت جذب رطوبت را به حد زیادی دارا باشد، دارای  PH حدود 5/7 بوده و بعد از پوشش سطح بستر در سالن می بایست درجه حرارت به 18 سانتی گراد با حفظ رطوبت نسبی به همان میزان قبلی تقلیل یابد و پس از مدت 2 الی 3 هفته اولین فلاش قارچ مورد بهره برداری قرار خواهد گرفت. 

5 – برداشت قارچ دکمه ای  :

قارچ های پرورش یافته را با توجه به شرایط کاشت و کیفیت مورد نظر در مراحل مختلف رشد برداشت می کنند. چون بافت پایه قارچ ها در مقایسه با کلاهک لطافت کمتری دارد، هر چه پایه کوتاهتر باشد قارچ مطلوب تر خواهد بود. 

به علت آنکه غشاء زیر کلاهک قارچ های دگمه ای در صورت تأخیر در برداشت باز می شود و به این ترتیب کیفیت محصول کاهش می یابد زمان برداشت باید هنگامی باشد که لامل ها ظاهر نشده و ارتفاع پایه کمتر از قطر کلاهک باشد.

مراحل مختلفی در بلوغ این محصول وجود دارد ابتدا قارچ جوان ظاهر شده و متعاقباً به صورت پیاله مانند درآمده و پس از چند روز، کاملاً بزرگ و پهن شده و آماده برداشت می شوند که معمولاً درهر دوره کشت (در صورت مطلوب بودن کلیه مراحل قبل) بین 5 تا 6 نوبت برداشت وجود دارد که هر نوبتحدود یک هفته به طول می انجامد. 

گرچه در کشورهای توسعه یافته علاقه زیادی به برداشت ماشینی قارچ وجود دارد، این کار هنوز با دست انجام می گیرد نحوه برداشت به این صورت است که قارچ از زیر کلاهک به وسیله انگشتان شست و سبابه گرفته شده و با پیچاندن آهسته، کنده می شود. 

قارچ ها بر اساس اندازه و رسیدگی درجه بندی می شوند. این محصول به آسانی آسیب پذیر بوده، بنابراین در کار آن بایستی بسیار احتیاط نمود. همچنین این محصول به سرعت فاسد می شود مگر اینکه شرایط مطلوبی برای نگهداری آن مهیا نمود و آن نگهداری این محصول در تاریکی و برقراری یک درجه سانتی گراد حرارت می باشد. 

میزان باردهی قارچ ها (یا مقدار مجموع برداشت) معمولاً بر اساس کیلوگرم بر متر مربع بستر کاشت بیان می گردد اما اندازه گیری محصول به صورت کیلوگرم قارچ بر کمپوست (به تن)، روش معتبرتری می باشد. مقدار برداشت در هر متر مربع بسیار متغیر بوده و بستگی به مرغوبیت کمپوست تهیه شده، خاک پوششی و مخصوصاً بذر و شرایط محیط ایجاد شده در مراحل مختلف دارد. 

در باردهی خوب میزان این محصول به سیصد کیلوگرم بر تن کمپوست و در باردهی متوسط حدود 200 کیلوگرم بر تن می باشد که مقدار تولید بر حسب کیلوگرم بر متر مربع (واحد سطح) از 7 تا 18 کیلوگرم می تواند متغیر باشد. 

نظیر تمامی محصولات دیگر، در عملیات تولید، بایستی تهدید محصول توسط عوامل بیماری زا را در نظر داشت حشرات (مخصوصا مگس ها، کرم ها و نماتدها) می توانند به طور موردی مشکل ایجاد نمایند، در حالی که ویروس ها به طور دائم مشکل آفرین می باشند. رعایت اصول بهداشتی به طور صحیح جهت به حداقل رساندن مسئله عوامل بیماری زا حائز اهمیت زیادی است. 

6 - آماده کردن برای بسته بندی قارچ :

بسته بندی قارچ

منظور از آماده کردن برای بسته بندی، پاک کردن قارچ، قطع قسمت اضافی پایه و در صورت لزوم جورکردن آن می باشد. در صورتیکه بر روی سطح قارچ های برداشت شده یا پایه آن موادی از قبیل بقایای محیط کشت وجود داشتهباشد، باید آن را تمیز نمود. 

برای پاک کردن معمولاً از اسفنج نرم با رطوبت استفاده می شود تا فشار وارده آسیبی به قارچ وارد نکند . این عمل باید به نحوی انجام گیرد که رطوبت بر روی سطح قارچ باقی نماند زیرا که باقی ماندن رطوبت باعث ایجاد تغییر رنگ یا لکه و لزج شدن می شود. 

در صورت لزوم می توان قارچ ها را شستشو نمود به شرط آنکه در عرض مدت چند دقیقه پس از شستشو با جذب کننده های اسفنجی آنها را خشک کرد. استفاده از جریان هوا همراه با فشار به علت کمکی که به پلاسیدگی قارچ ها می کند برای خشک کردن آنها مناسب نمی باشد.

اگر پایه قارچ بیش از مقدار لازم باشد، باید مقادیر اضافی را با یک چاقوی تیز از عرض برید. پس از طی مراحل فوق در صورتیکه جورکردن قارچ از لحاظ اندازه، رقم، رنگ یا هر عامل دیگر مورد نظر باشد، قبل از بسته بندی می تواند انجام گیرد. البته رنگ قارچ های هر رقم بر حسب شرایط تولید می تواند نوساناتی داشته باشد. 

7 - درجه بندی  :

در صورتی که مقصود صادارت باشد و کشور خریدار خواستار درجه بندی آن باشد، قارچ ها را می بایست مطابق با استاندارد کشور خریدار درجه بندی نمود. درجه بندی قارچ باید قبل از بسته بندی انجام گیرد.   

8 - بسته بندی  :

قارچ های تازه خوراکی می تواند در بسته های 250 گرمی، نیم کیلویی، یک کیلویی و 5/2 کیلویی بسته بندی شوند. جنس بسته بندی می تواند پلاستیک مجاز و مناسب برای بسته بندی مواد غذایی، مقوا یا چوب (مطابق با استانداردهای مربوطه) باشد و پس از پر شدن از قارچ، حتما باید از پوششی نظیر فیلم و یا از جنس خود ظرف بسته شوند. 

در صورتیکه بسته بندی برای صادرات باشد می توان مطابق با استاندارد کشور خریدار عمل کرد. موادی که برای بسته بندی به کار می روند باید نو، تمیز، عاری از بو و چنان تهیه شده باشند که هیچ گونه تأثیر منفی بر روی کیفیت محصول نداشته باشند. 

قارچ ها را باید طوری در بسته قرار داد که حتی المقدور فاصله خالی بین آنها وجود نداشته و در عین حال فشرده هم نباشند زیرا در صورت وجود فاصله، حرکات ناشی از حمل و نقل سبب سائیدگی آنها می شود وفشردگی زیاد نیز موجب شکستن یا لهیدگی آنها می گردد. 

9 - تخلیه کمپوست  :

بعد از برداشت محصول، کمپوست باقیمانده تخلیه می شود. این کمپوست به عنوان بهترین و سالم ترین نوع کود جهت باغچه ها، پارکها و باغها مورد استفاده قرار می گیرد.

در عمل مشاهده شده است که این کمپوست تازه بسیار بهتر از کودهای گاوی و گوسفندی است. از نظر ازت، پتاس، میکرو المنت غنی است و ضمن آنکه عاری از هر گونه آلودگی و آفت است.

این امر نشان دهنده این واقعیت است که تولید و پرورش قارچ علاوه بر اینکه هیچ گونه ارزبری ندارد و تمام احتیاجات آن ( یعتی کاه و کلش، ملاس چغندر قند، سنگ گچ، کود اوره و کود مرغی ) در داخل کشور وجود دارد ضمنا فعالیتی است که آلوده ساز محیط زیست نبوده و بقایای آن کمپوست تازه ای است که بهترین کود برای کشاورزی محسوب می گردد.

10 - ضدعفونی کردن 

در فاصله میان دو دوره ( برداشت محصول یک دوره و شروع به کاشت دوره بعد ) جهت مقابله با عوامل بیماری زا ( حشرات مخصوصا کرم ها، مگس ها و نماتدها به طور موردی و ویروس ها به طور دائم مشکل آفرین می باشند )، ضدعفونی کردن محل کشت و آماده سازی آن جهت کشت بعدی از اهمیت بسیاری برخوردار است که با استفاده از سموم مناسب صورت می گیرد. 

✳️ در جدول زیر شرایط عملیاتی لازم در مراحل مختلف پرورش قارچ ( دما، رطوبت، زمان، مصارف آب، برق و بخار آب ) ارائه شده است: 

شرایط عملیاتی لازم در مراحل مختلف پرورش قارچ


✔️ کنترل کیفیت در سالن های پرورش قارچ دکمه ای


کنترل کیفیت در سالن های پرورش قارچ دکمه ای

رشد و تکامل صنایع جهان تاحدود زیادی مرهون رقابت بین واحدهای صنعتی مـی باشـد . در ایـن راسـتا هـر واحد صنعتی با افزایش کیفیت محصولات خود، سعی درکسب سهم بیش تری از بـازار را دارد و ایـن رونـد بـه مرور زمان باعث بهبود کیفیت محصولات و در نتیجه رشدکیفی جوامع صنعتی شـده اسـت .

کنتـرل کیفیـت جهت تعیین صحت عمل تولید، مطابق مشخصات فنی تعیین شده برای محصول انجام می گیرد. این عملیـات سبب می گردد تا ضمن جلوگیری ازتولید کالای معیوب، ازهدر رفتن سرمایه ها جلوگیری به عمل آمـده و قیمت تمام شده محصول کاهش یابد.

در واحد پرورش قارچ خوراکی با توجه به ویژگی های این صنعت ، هر یک ازمراحـل ضـروری کنتـرل کیفـی و محـل انجـام ایـن آزمایشها تعیین خواهد شد.

کنترل کیفیت را باید در سه مرحله اعمال نمود: 

  1. کنترل کیفیت مواد اولیه   
  2. کنترل حین تولید
  3. کنترل نهایی

که هریک از موارد فوق در زیر شرح داده می شود.

1 ) کنترل کیفیت مواد اولیه  :

بخشی از مراحل کنترل کیفیت در واحد پرورش قارچ خوراکی، بر روی مواد اولیه صورت می گیرد که پاره ای از موارد قابل ذکر در این ارتباط به قرار ذیل است : 

  • در انتخاب کاه گندم باید کنترل نمود که این ماده از جایگاه دام ها تهیه و تأمین نشود.
  • میزان کربن به ازت را در مخلوط باید اندازه گرفت و چنانچه میزان ازت کم باشد (مقدار مطلوب آن در کمپوست خشک 5/1 الی 7/1 درصد وزنی است) کمبود آن با اضافه کردن مواد غنی ازت دار جبران نمود.
  • مقدار چرب بودن کمپوست با افزایش مقدار مناسبی از گچ تنظیم گردد.
  • مقدار آب افزوده شده به کمپوست به گونه ای باشد که کمپوست صرفĤمرطوب باشد و نه تر.
  • وقتی کاه در دست مالیده می شود بایستی خرد شده و نبایستی هیچ گونه بوی آمونیاک وجود داشته باشد.

2 ) کنترل حین تولید :

در حین مراحل مختلف فرآیند پرورش قارچ خوراکی، کنترل دما، رطوبت، جریان هوا،  PH خاک و زمـان  هـر  مرحله می بایستی کنترل گردد. 

3 ) کنترل نهایی  :

در مورد محصول (قارچ دکمه ای) نیز پارامترهای متعددی مدنظر است در جداول زیر پاره ای از جنبه های کیفی و جنبه های کمّی قابل کنترل ، جهت اطمینان از حصول کیفیت مطلوب در محصول قید شده است. 

جدول مشخصه های کیفی قارچ دکمه ای جهت اطمینان از حصول کیفیت مطلوب :

جدول مشخصه های کیفی قارچ دکمه ای جهت اطمینان از حصول کیفیت مطلوب

جدول مشخصه های کمی قارچ دکمه ای جهت اطمینان از حصول کیفیت مطلوب :

جدول مشخصه های کمی قارچ دکمه ای جهت اطمینان از حصول کیفیت مطلوب


✔️ روشهای بسته بندی قارچ دکمه ای


در صورتیکه بسته بندی برای صادرات باشد می توان مطابق با استاندارد کشور خریدار عمل نمود. جنس بسته بندی قارچ تازه خوراکی می تواند پلاستیک مجاز و مناسب برای بسته بندی مواد غذایی، مقوا و یا چوب مطابق با استانداردهای مربوطه باشد موادی که برای بسته بندی به کار می رود باید نو، تمیز، عاری از بو و به ترتیبی تهیه شده باشند که هیچگونه تأثیر منفی بر روی کیفیت محصول نداشته باشد. 

جداره های بسته باید در حد امکان سخت و محکم باشند و بسته پس از پرشدن از قارچ، از پوششی نظیر فیلم و یا از جنس خود ظرف بسته می شوند ولی در هرحال محتوی درون بسته بندی می بایست به ترتیبی قابل رؤیت باشد. 

قارچ ها را باید طوری در بسته قرار داد که حتی المقدور فاصله خالی بین آنها وجود نداشته و در عین حال فشرده هم نباشند. زیرا در صورت وجود فاصله، حرکات ناشی از حمل و نقل سبب سائیدگی آنها می شود و فشردگی زیاد نیز موجب شکستن یا لهیدگی آنها می گردد. 

قارچ های تازه خوراکی می توانند در بسته های 250 گرمی، نیم کیلویی، یک کیلویی و 5/2 کیلویی بسته بندی شوند. قارچ دکمه ای آماده به مصرف در صورتی که از نظر اندازه درجه بندی نشده باشد، اختلاف مابین کوچکترین و بزرگترین کلاهک موجود در یک بسته بندی نباید متجاوز از 20 میلی متر باشد. (مطابق استاندارد شماره 1627) 

به منظور روشن شدن پاره ای از عیوب احتمالی و ممکنه در قارچ خوراکی (دکمه ای)، در ادامه به نقل از استاندارد ملی شماره 1627، ضمن تعریف قارچ تازه، تعاریف سایر عیوب نیز تشریح شده اند:

  • قارچ تازه : به قارچی اطلاق می گـردد کـه  بلافاصـله  پـس  از برداشـت  از بـستر  بـدون  هیچگونـه  فرآینـدی،   بسته بندی و آماده عرضه به بازار می گردد. 
  • قارچ پلاسیده : به قارچی اطلاق می گردد که قسمتی از محصول آب خود را از دست داده باشد و چروکیدگی در سطح کلاهک آن نمایان باشد.
  • قارچ آسیب دیده : به قارچی اطلاق می گردد که سطح کلاهک آن خراشیده، فشرده یا له شده باشد و یا آنکـه بـیش  از یک چهارم کلاهک آن بر اثر عوامل مختلف از بین رفته باشد. 
  • قارچ آفت زده : چنانچه قارچی مورد هجوم میکروارگانیسم ها و آفات قرار گرفته باشد و اثرات آفت زدگی در رو یا داخل آن مشخص باشد، آفت زده اطلاق می شود.
  • قارچ لکه دار : به قارچی اطلاق می گردد که دارای لکه هایی ناشی از کاربرد مواد شیمیایی باشد.
  • لزج شدن : این حالت بر اثر رطوبت بیش از حد در قارچ به وجود می آید.
  • قطعات خرد شده قارچ عبارتست از: قسمت های جدا شده از قارچ که از الکی با چـشمه هـای 15 × 15 میلـی متـر  عبـور  نماید. 
  • رسیدگی بیش از حد : بر اثر برداشت دیرتر از موعد قارچ دگمه ای صورت می گیرد که این حالـت بـا بازشـدن  کلاهـک،  آشکارشدن لامل های آن، تغییر رنگ کلاهـک  و پیـدایش  لکـه هـای قهـوه ای رنـگ  در سـطح  آن مشخص می شود. 
  • ناخالصی های آلی با منشا گیاهی : عبارتست از قسمت هایی که از محیط کشت بستر قارچ مانند کـاه، بـرگ  و غیـره  کـه  همـراه  بـا  قارچ های تازه ممکن است دیده شوند. 
  • ناخالصی های معدنی :عبارتــست از مــوادی کــه بعــد از خاکــسترگیری بــه عنــوان باقیمانــده هــای غیرقابــل حــل در اسیدکلریدریک به دست می آیند.

حد مجاز عیوب قارچ های دکمه ای محتوی در بسته :

حد مجاز عیوب قارچ های دکمه ای محتوی در بسته

  • ناخالصی های معدنی : حداکثر یک درصد وزنی
  • ناخالصی های با منشاء گیاهی : حداکثر یک درصد وزنی
  • قارچ خرد شده : حداکثر دو درصد وزنی
  • قارچ صدمه دیده از لارو حشرات : حداکثر یک درصد وزنی
  • در مواردی که مقدار قارچ های صدمه دیده زیاد است : حداکثر نیم درصد وزنی

نشانه گذاری بر روی بسته های قارچ خوراکی باید طوری انجام شود که امکان کنده شدن یا افتادن آن نباشد. در مواردی که برچسب حاوی اطلاعات لازم به شرح زیر درون بسته های حاوی قارچ تازه قرار می گیرد، باید دقت شود که سطح چاپ شده آن در تماس با قارچ ها نباشد. 

مطابق استاندارد شماره 1627 مؤسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران ، اطلاعات ذیل باید به طور خوانا و به زبان فارسی بر روی برچسب بسته ها قید شود : 

  • نام و نشانی تولیدکننده
  • نام تجارتی محصول و نوع قارچ
  • شماره مجوز پرورش قارچ از وزارت کشاورزی
  • وزن خالص محتوی دربسته
  • روش نگهداری
  • قیمت برای مصرف کننده
  • تاریخ برداشت و تاریخ انقضای مصرف قارچ

بسته بندی محصول در اوزان نیم و یک کیلوگرمی و جنس بسته از پلاستیک مجاز و مناسب برای بسته بندی مواد غذایی (پلی استایرن با پوشش سلوفان) خواهد بود. 


✔️ چگونگی انبار کردن ، نگهداری و حمل و نقل قارچ خوراکی (دکمه ای) 


قارچ های خوراکی در مقایسه با سایر محصولات، یکی از حساسترین تولیدات باغبانی می باشند. قارچ ها را باید حتی الامکان بلافاصله پس از برداشت مصرف نمود و فقط در شرایط خاص در انبار نگهداری کرد.

چنانچه انتقال یا نگهداری قارچ های خوراکی پرورشی مورد نظر باشد، خنک کردن مقدماتی محصول بلافاصله پس از برداشت و قبل از بسته بندی در دمای بین دو تا چهار درجه سانتی گراد توصیه می شود. (استاندارد ملی شماره 3372) 

دمای نگهداری بستگی به طول دوره نگهداری و مدت حمل و نقل دارد. قارچ ها را می توان به مدت 4 الی 5 روز در دمای 2 درجه سانتی گراد و به مدت 2 الی 3 روز در دمای 5 درجه سانتی گراد نگهداری نمود. 

رطوبت نسبی لازم را می توان به وسیله پوشانیدن مظروف قارچهایی که نگهداری یا حمل و نقل می شوند، با ورقه نازک سوراخ دار یا ورقه های پلاستیکی (Strech) که قابلیت کش آمدن داشته و دارای خلل و فرج کافی باشند، به دست آورد، به این ترتیب پلاسیدگی به تأخیر افتاده و از ایجاد شبنم جلوگیری می شود. 

نحوه نگهداری قارچ  خوراکی (دکمه ای)

بسته های قارچ دکمه ای باید بر روی پالت قرار گرفته و در داخل اتاق سرد گذاشته شوند. بسته ها باید مطابق اصول بسته بندی بر روی هم قرار گیرند. گردش زیاد جریان هوا باعث تسریع در کاهش رطوبت شده و بدین ترتیب از کیفیت محصول کاسته می شود.

در صورتیکه حمل و نقل قارچ ها به مسافت بسیار دور مورد نظر باشد، باید تا موقعی که دمای آن به حد مطلوب برسد، آنها را در داخل اتاقهای سرد، نگهداری نمود و سپس آنها را در داخل وسایل نقلیه سردخانه دار گذاشته و به مقاصد مورد نظر حمل کرد. 

بارگیری و حمل و نقل قارچ خوراکی (دکمه ای)

چون در طول انتقال عملیات سرد کردن باید تداوم داشته باشد، لذا باید از وسایل نقلیه ای استفاده شود که بتواند دمای مطلوب را حتی الامکان در طی حمل و نقل حفظ نماید مثلاً واگن هایی که با یخ، یا کامیونها و واگن هایی که با تجهیزات سرمازا خنک می شوند. 

تجهیزات خنک کننده وسایل حمل و نقل باید در وضع فنی مناسبی باشند. به عنوان مثال پنکه ها باید در حال گردش باشند. مجاری و آبروهای موجود در واگن هایی که با یخ خنک می شوند، باید باز باشند. 

جعبه های چوبی یا مقوایی حاوی قارچ های خوراکی باید طوری در وسایل نقلیه چیده شوند که بین آنها فضای خالی وجود نداشته باشد تا در هنگام حمل و نقل از حرکت و تکان خوردن بسته ها جلوگیری شود. چنانچه بین بسته ها فضای خالی باقی بماند، باید آنرا با جعبه های خالی پر کرد. 

مخازن یخ واگن هایی که با یخ خنک می شوند، باید بلافاصله بعد از بارگیری باندازه گنجایش خود از یخ پر شوند. 

چنانچه در نتیجه گرمای هوا یا طولانی شدن مدت حمل و نقل، یخ موجود در واگن ها ذوب شود، در ایستگاههای بین راه باید مخزن یخ را دوباره از یخ پر کرد تا اطمینان حاصل شود که کامیونها با حداقل یک سوم میزان یخ مخزن به مقصد می رسند. 

مسیر کامیونهای حامل قارچ را باید طوری انتخاب کرد که مدت حمل و تکانهایی ناشی از ناهمواری راه در حداقل ممکن باشد. 

بعد از تخلیه بار، یا باید عمل خنک کردن همچنان ادامه یابد یا اینکه هر چه زودتر قارچ ها را مصرف یا فرآیند نمود. 


✔️ زمین ، محوطه سازی و ساختمان سازی مورد نیاز سالن پرورش و بسته بندی 100 تن قارچ دکمه ای و تولید 500 تن کمپوست


زمین، محوطه سازی :

  • مساحت زمین : 4300 مترمربع
  • خاکبرداری وتسطیح : 2600 مترمربع
  • خیابان کشی وپارکینگ : 400 مترمربع
  • فضای سبز : 900 مترمربع
  • دیوارکشی : 560 مترمربع

ساختمان سازی تولیدی و اداری به قرار زیر می باشد :

  • سالن تولید مسقف : 1522 مترمربع
  • انبارهای مسقف : 420 مترمربع
  • تاسیسات و تعمیرگاه : 68 مترمربع ( مساحت سرپوشیده ) – 20 مترمربع ( مساحت فضای باز )
  • ساختمان های اداری : 40 مترمربع
  • ساختمان های نگهبانی و سرایداری : 40 مترمربع
  • سردخانه : 18 مترمربع
  • سالن غذا خوری و نمازخانه : 30 مترمربع
  • رفاهی و بهداشتی : 15 مترمربع

✔️ تجهیزات و تاسیسات جهت احداث سالن پرورش و بسته بندی 100 تن قارچ دکمه ای و تولید 500 تن کمپوست


تجهیزات و تاسیسات جهت احداث سالن پرورش و بسته بندی 100 تن قارچ دکمه ای

تجهیزات سالن پرورش قارچ دکمه ای :

  • هواساز ( با ظرفیت 2200 مترمکعب در ساعت ) : 2 عدد
  • چیلر ( قابل استفاده با هواساز ذکرشده ) : 2 عدد
  • تسمه نقاله ( موتور گیربکسی به طول 40 متروعرض یک متر ) : 2 عدد
  • همزن ( موتورگیربکس دار، سیستم حلزونی، فولادضدزنگ ) : 1 عدد
  • فن ( برای سالنها وتونل پاستوریزه، 5 کیلوواتی ) : 16 عدد
  • کانال ( جهت هوارسانی وبرگشت با دریچه مربوطه ) : 1 عدد
  • سمپاش ( موتوری از نوع پشت تراکتوری، 300 لیتری ) : 1 عدد
  • رطوبت سنج ( حرارت سنج ورطوبت سنجبادقت لازم جهت کنترل دما و رطوبت ) : 17 عدد
  • باسکول 05 کیلویی ( جهت توزین بسته های 50 کیلوگرمی کمپوست تازه ) : 1 عدد
  • لوازم آزمایشگاهی : 1 عدد

تاسیسات مورد نیاز این سالن پرورش قارچ خوراکی به قرار زیر میباشند :

1 – تجهیزات اطفاء حریق

2 - تأسیسات گرمایش و سرمایش :

  • بخاری صنعتی : 6 عدد
  • سیستم گرمایش مرکزی (شوفاژ) : 1 عدد
  • کولر شش هزار : 8 عدد
  • کولرچهارهزار : 2 عدد
  • تهویه : 11 عدد

3 - برق اضطراری 

4 - تأسیسات سوخت رسانی

5 - تأسیسات آب :

  • لوله کشی آب جهت توزیع آب در سطح کارخانه به قطر انشعاب اصلی یک اینچ
  • مخزن زمینی آب به گنجایش 37 متر مکعب

میزان آب و سوخت و برق مصرفی سالانه سالن پرورش و بسته بندی 100 تن قارچ دکمه ای و تولید 500 تن کمپوست :

  • برق مصرفی : 121,0 مگاوات ساعت
  • آب خام مصرفی : 4185,0 مترمکعب
  • گازطبیعی : 338,0 هزارمترمکعب
  • گازوئیل مصرفی : 0,0 مترمکعب
  • بنزین مصرفی : 16200,0 لیتر
  • نفت سیاه(مازوت) مصرفی : 0,0 مترمکعب
نیروی انسانی مورد نیاز جهت بهره برداری سالن پرورش و بسته بندی 100 تن قارچ دکمه ای و تولید 500 تن کمپوست :
  • مدیر : 1 نفر
  • مهندس : 0 نفر
  • تکنسین : 0 نفر
  • کارگر ماهر : 4 نفر
  • کارگر غیر ماهر : 5 نفر
  • تکنیسین فنی (تعمیرگاه، تاسیسات و …) : 1 نفر
  • کارمندان اداری و مالی : 2 نفر
  • نگهبان، کارگر ساده و خدمات : 1 نفر
  • تعداد کل کارکنان : 14 نفر 

✳️ موضوعات زیر نیز میتواند برای شما جذاب باشد :

✍️ جهت تهیه مطالعات بازار و طرح توجیهی پرورش و بسته دبندی قارچ دکمه ای ، با اطلاعات کاملا به روز با فرمت Word و PDF و با گزارش گیری نرم افزار کامفار ، جهت اخذ جواز تاسیس یا وام و تسهیلات بانکی ،با ما تماس  بگیرید .


📚 دانلود فایل های طرح توجیهی تیپ پرورش و بسته دبندی قارچ دکمه ای

👈 توجه : کلیه ی طرح های تیپ یا آماده ، صرفا کاربرد مطالعاتی و تحقیقاتی داشته و جهت اخذ مجوز و یا تسهیلات و وام بانکی مناسب نمیباشند . جهت تهیه طرح توجیهی با کاربرد اجرایی و بانکی با ما تماس بگیرید.

فايل‌ها:
zipطرح توجیهی پرورش قارچ دکمه ای 51 صفحه داغ
نويسنده;امیر حبیبی
تاريخسه شنبه, 16 آبان 1396 17:52
حجم فايل 114.99 KB
دانلود 229

برای دانلود این محصول شما نیاز به خرید اشتراک دارید اگر عضو هستید با حساب کاربری خود وارد شوید.

zipطرح توجیهی پرورش قارچ دکمه ای 51 صفحه pdf داغ
نويسنده;امیر حبیبی
تاريخسه شنبه, 16 آبان 1396 17:55
حجم فايل 433.3 KB
دانلود 226

برای دانلود این محصول شما نیاز به خرید اشتراک دارید اگر عضو هستید با حساب کاربری خود وارد شوید.

zipطرح توجیهی پرورش و بسته بندی قارچ دکمه ای 111 صفحه داغ
نويسنده;امیر حبیبی
تاريخسه شنبه, 16 آبان 1396 15:08
حجم فايل 3.44 MB
دانلود 579

برای دانلود این محصول شما نیاز به خرید اشتراک دارید اگر عضو هستید با حساب کاربری خود وارد شوید.


طرحهای کشاورزی

© 2022 کلیه حقوق این وبسایت محفوظ میباشد.
Articles
Categories